بررسی
 
 
رویدادهای اقتصادی ایران
 

   

  از مهم ترین شاخص های توزیع درآمد در جامعه که شرایط کلی توزیع درآمدها را نمایان می سازد، ضریب جینی است. این ضریب بین صفر و یک در نوسان بوده و هر قدر این ضریب به صفر نزدیکتر باشد، توزیع درآمد در آن جامعه متعادل تر و عادلانه تر است. اگر ضریب جینی برای کشوری کم تر از 0.3 باشد، توزیع درآمد در آن کشور متعادل و اگر بین 0.3 تا 0.5 باشد توزیع درآمد نامتعادل و اگر بیش از 0.5 باشد توزیع درآمد بسیار نامتعادل قلمداد می شود. مطالعات و بررسی های انجام شده در چند سال اخیر نشان می دهد که این شاخص در ایران همواره بالای 0.4 بوده است و از توریع نامتوازن و ناعادلانه درآمد در کشور حکایت دارد در مجموع بررسی این ضریب گویای این واقعیت است که از اواسط دهه 1350 شکاف طبقاتی در ایران افزایش یافته که عمده این شکاف به دلیل دریافت های ارزی ناشی از افزایش قیمت نفت و به دنبال آن سرمایه گذاری در بخش های مختلف، توزیع ناعادلانه درآمدها و نظیر اینها بوده است. پس از پیروزی انقلاب اسلامی از سال 1358 توزیع درآمدها در ایران بسیار نامتعادل است در این سال ضریب جینی به رقم 0.511 رسید این وضعیت عمدتا به دلیل شرایط اقتصادی و اجتماعی کشور بود بطوریکه سطح تولید و درآمد اقشار مختلف جامعه به شدت تنزل یافت.

     از سال 1358 ضریب جینی با سیر نزولی خود از متعادل تر شدن توزیع درآمد در جامعه حکایت داشت، که می توان دلایل زیر را برای آن برشمرد:

1.       تولیدات کشاورزی در این دوره به دلیل اهداف و سیاست های دولت در جهت توسعه روستائی با رشد قابل ملاحظه ای افزایش یافت، لذا وضعیت درآمدی کشاورزان از بهبود قابل توجهی برخوردار شد.

2.       با تقسیم اراضی بین روستاییان کم زمین و بی زمین از میزان نابرابری در سطح روستاها کاسته شد.

3.       پرداخت یارانه از سوی دولت برای محصولاتی که قیمت آنها در بازار بالا بود، نقش مهمی در کاهش نابرابری ها داشت.

4.       فرار بسیاری از ثروتمندان سابق از کشور و تقلیل تعداد افراد گروه پردرآمد در کشور

در مجموع می توان نتیجه گیری کرد که پس از انقلاب، هر چند در مقاطعی ضریب جینی کاهش قابل ملاحظه ای یافته است، اما بررسی میزان این ضریب در سال های اخیر هنوز از شکاف درآمدی در بین اقشار مختلف حکایت دارد و این وضعیت برای ایران که عدالت اجتماعی یکی از شعارهای محوری آن محسوب می گردد،  مطلوب نمی باشد.

به خصوص در سال 1386 بررسی وضعیت توزیع درآمد در ایران گویای بدتر شدن آن در کشور به دلیل سیاست های دولت است. در مجموع می توان گفت تقریبا تمامی راهکارهای دولت به دلیل شرایط خاص اقتصاد ایران در زمینه چاره جویی توزیع نابرابر درآمدها در ایران با شکست مواجه شده است و در مواردی موجب وخیم تر شدن و ناعادلانه تر شدن توزیع درآمدها در کشور شده است.

 

 

 |+| نوشته شده در  چهارشنبه هجدهم اردیبهشت 1387ساعت 11:39  توسط طاهره بیژنی  | 
 
  بالا